GÜLCAN KIŞ’TAN “OKULA DÖNÜŞ” ALARMI: EYLÜL VELİNİN DERT AYI OLDU
CHP Mersin Milletvekili Gülcan Kış, yeni eğitim-öğretim yılı öncesinde kırtasiye fiyatlarını gündeme taşıdı. Birinci sınıfa başlayacak bir öğrencinin yalnızca temel kırtasiye ihtiyaçlarının 7 bin lirayı bulduğunu belirten Kış, “Asgari ücret 28 bin 75 lira, bir çocuğun daha okula adım atmadan yalnızca kırtasiye masrafı 7 bin lira. Evinde iki, üç öğrencisi olan aile bu yükün altından nasıl kalkacak?” diye sordu. Kış, zincir marketlerin kırtasiye sektörüne girmesinin mahalle esnafını da yok olma noktasına getirdiğini söyledi.
2026-2027 eğitim-öğretim yılı öncesinde okul alışverişi velilerin bütçesini sarsmaya başladı. CHP Mersin Milletvekili Gülcan Kış, 7 Eylül’de başlayacak uyum haftası ve 14 Eylül’de tüm örgün eğitim kurumlarında başlayacak yeni dönem öncesinde kırtasiye fiyatlarındaki tabloya dikkat çekti.
Kırtasiye ürünlerindeki fiyatları tek tek açıklayan Kış, birinci sınıfa başlayacak bir öğrencinin temel ihtiyaçlarının yaklaşık 7 bin liraya ulaştığını belirtti.
ÇANTA 2 BİN, DEFTER SETİ 700, MATARA BİN LİRA
Güncel fiyatlara dikkat çeken Kış, ortalama bir okul çantasının 2 bin liraya, bir düzine kurşun kalemin 326 liraya, bir silginin 40 liraya, kareli ve çizgili 80 yaprak defterlerden oluşan setin 700 liraya, ortalama bir su matarasının ise bin liraya kadar çıktığını söyledi.
Kış, okul alışverişinin bunlarla da sınırlı olmadığına dikkat çekerek şunları söyledi:
“Birinci sınıfa başlayacak bir çocuğun yalnızca temel kırtasiye ihtiyaçlarını karşılamak bugün 7 bin lirayı buluyor. Bunun okul kıyafeti var, ayakkabısı var, beslenmesi var, servisi var. Üstelik kırtasiye masrafı bir kez yapılıp bitmiyor. Kalem bitecek, defter dolacak, malzemeler yıl içerisinde yeniden alınacak. Evinde iki ya da üç öğrencisi olan bir ailenin karşı karşıya kaldığı maliyeti düşünün.”
“28 BİN 75 LİRALIK ASGARİ ÜCRETİN DÖRTTE BİRİ DAHA OKUL AÇILMADAN GİDİYOR”
Asgari ücretin 28 bin 75 lira olduğunu hatırlatan Kış, yalnızca bir öğrencinin başlangıç kırtasiye maliyetinin asgari ücretin yaklaşık dörtte birine denk geldiğine dikkat çekti.
Kış, “Milyonlarca aile daha ayın başında kirasını, faturasını, mutfak masrafını nasıl ödeyeceğini düşünüyor. Şimdi buna okul masrafı eklendi. Anne babalar çocuklarının en temel eğitim ihtiyaçlarını karşılayabilmek için hangi ihtiyaçlarından vazgeçeceklerini hesaplıyor. Eylül artık veliler için okul heyecanının yaşandığı bir ay olmaktan çıktı, dert ayına dönüştü” dedi.
“EĞİTİM DAHA OKULUN KAPISINDA EŞİTSİZ BAŞLIYOR”
Eğitimde fırsat eşitliğinin yalnızca okul ve derslik üzerinden değerlendirilemeyeceğini vurgulayan CHP’li Kış, ekonomik koşullar nedeniyle çocukların eğitime farklı imkânlarla başladığını söyledi.
Kış, “Bir çocuğun çantasını eksiksiz doldurabilmek dahi ailenin gelirine bağlı hale gelmişse orada fırsat eşitliğinden söz edemeyiz. Eğitim daha okulun kapısından girilmeden eşitsiz başlıyor. Bir tarafta istediği malzemeyi alabilen çocuklar, diğer tarafta defterini, kalemini eksik almak zorunda kalan çocuklar var. Bunun sorumluluğu çocuklarımızın ya da ailelerin değil, eğitimi giderek daha pahalı hale getiren ekonomik düzenindir” ifadelerini kullandı.
KIRTASİYECİNİN DE DERDİ BÜYÜK: “MAHALLE KIRTASİYECİLİĞİ YOK OLUYOR”
Kış, okul alışverişinde yaşanan sorunun yalnızca velilerle sınırlı olmadığını belirterek kırtasiye esnafının zincir marketler karşısında yaşadığı sıkıntılara da dikkat çekti.
Üç harfli zincir marketlerin okul sezonunda defterden kaleme, boya malzemelerinden oyun hamuruna kadar geniş bir ürün yelpazesiyle kırtasiye sektörüne girdiğini belirten Kış, bunun küçük esnaf üzerinde ciddi bir baskı oluşturduğunu söyledi.
“Yılın 12 ayı dükkânının kirasını ödeyen, vergisini veren, çalışanının maaşını ödeyen, yalnızca kırtasiyecilik yaparak ayakta kalmaya çalışan esnafımız var. Okul dönemi geldiğinde ise dev zincirler istediği ürünü istediği miktarda rafına koyuyor. Küçük esnaf bu rekabetin karşısında yalnız bırakılıyor. Kırtasiyeciler, kendi sektör temsilcilerinin dahi zincir marketlere defterden oyun hamuruna kadar ürün tedarik etmesine tepki gösteriyor. Esnaf ‘Bizi kim koruyacak?’ diye soruyor. Bu gidişle mahalle kırtasiyeciliği ve kırtasiye mağazacılığı yok olma noktasına gelecek.”
“ÇOCUK DA VELİ DE ESNAF DA KORUNMALI”
Millî Eğitim Bakanlığı ve Ticaret Bakanlığı’na çağrıda bulunan Kış, yeni eğitim yılı öncesinde hem aileleri hem de kırtasiye esnafını kapsayan düzenlemelere ihtiyaç olduğunu söyledi.
Kış, kırtasiye ürünlerindeki vergi yükünün hafifletilmesi, dar gelirli ailelere doğrudan eğitim ve kırtasiye desteği verilmesi ve okullarda en az bir öğün ücretsiz yemek uygulamasının hayata geçirilmesi gerektiğini belirtti. Zincir marketlerin okul ve kırtasiye ürünleri satışının da küçük esnaf üzerindeki etkisinin dikkate alınarak yeniden değerlendirilmesini istedi.
Kış sözlerini şöyle tamamladı:
“Eğitimin temel ihtiyaçları lüks değildir. Defter lüks değil, kalem lüks değil, çanta lüks değil. Devletin görevi çocuğun eğitim hakkını ailesinin cüzdanına teslim etmek değil, o hakkı güvence altına almaktır. Aynı şekilde yıllardır mahallelerimizde hizmet veren kırtasiye esnafımızı da dev zincirlerin insafına bırakamayız.
Çocuklarımız okula eksik malzemeyle, anne babalar borç hesabıyla, kırtasiye esnafı da kepenk kapatma korkusuyla yeni eğitim yılına başlamamalı.
Eğitimde fırsat eşitliği sınıfın kapısından girdikten sonra değil, o çantayı doldurabilmekten başlar.”
